Elektrik Akımı Çeşitleri Nelerdir.

Elektrik  Akımı Çeşitleri

Elektrik akımı doğru akım ve alternatif akım olmak üzere ikiye ayrılır.Doğru akım nedir ,alternatif akım nedir , doğru akım ve alternatif akım nasıl elde edilir,birbirlerine karşı avantajları ve dezavantajları varmıdır,varsa nelerdir,nerelerde doğru akım nerelerde alternatif akım kuıllanılır şimdi hep birlikte bu konuları inceleyelim.

Doğru Akım Nedir

Doğru akım zamana göre şiddeti ve yönü değişmeyen akıma doğru akım denir. Bunu anlamanız için bir resim üzerinden gösterelim ki konuyu daha iyi anlamış olalım.

Doğru Akım Nedir
Dogru akım nedir

Yukarıdaki resimde doğru akımın (gerilimin)  tarifinin resimli halini görüyoruz,ne demiştik zamana göre yönü şiddeti değişmeyen akıma,gerilime doğru akım gerilim deriz.Bu şekilde  baktığımızda biri altta siyah renkte( t zaman periyodu) ,diğeri onun üstünde mavi(Doğru akım veya doğru gerilim ) olmak üzere iki paralel çizgi görüyoruz.Bu iki paralalel çizgi sonsuza kadar bu şekilde  uzanır ,hiç bir şekilde  birbirini asla kesmez biz buna doğru akım diyoruz.

Doğru Gerilim Nasıl Üretilir : Doğru gerilimin kaynağı birinci olarak piller ve akülerdir lakin bunlar küçük güç gereken yerlerde kullanılır,Örneğin evimizde kullandığımız tv kumandası bir doğru akım kaynağı olan pille çalışır,arabamızın marş motoru doğru akım kaynağı olan akü ile çalışır .Lakin büyük güç tüketen doğru akım tüketicileri de vardır ki doğru akım motorları bunlardan biridir.Bunları çalıştırmak için kumandayı ve marş motorunu çalıştıran piller ve aküler yeterli gelmez,daha güçlü akım çekebileceğimiz doğru akım kaynaklarına ihtiyaç vardır,Doru akım dinamoları bu doğru akım üreten kaynaklardan biridir.

Önemli bir mevzuyu hatırlatmadan geçmek istemiyorum,baştan beri Doğru Akım diye bahsettik durduk kitaplarda böyle bahsettiği için bende böyle bahsettim,lakin şu var ki üretilen doğru gerilimdir ,doğru akım değil  doğru gerilim devresine  yük bağlandığında yükün gücüne göre devrede (+) kutuptan  (-) kutuba doğru  bir akım dolaşır buna doğru akım denir.

Bu çok önemli mevzuyu hatırlattıktan sonra şimdi konumuza dönelim.Sanayide öyle büyük doğru gerilimlere ihtiyaç olur ki bunu her yerde dinamo ile sağlamak mümkün olmayabilir. Yarı iletkenin bulunması teknoloji alanında çok büyük devrimdir,Yarı iletken iletkenden yapılan diyot kullanarak  Alternatif gerimi doğru gerilime çeviren AC/DC Convertörler yapılmış bu cihazlar sayesinde, doğru gerilim  ihtiyacı olan  AC gerilimin olduğu her yerde,kolaylıkla AC gerilimden DC gerilim elde edilmiş bu alanda  büyük kolaylıklar sağlanmıştır.Bu sebeple teknolojide en büyük buluş yarı iletkenin,diyodun,transsitörün bulunmasıdır.

Doğru gerilim stabil olduğu için  sanayide yüksek güç gerektiren vinçlerde ,boru kıvarma makinalarında,fren balatalarında,kaynak makinalarında  kullanılır,Lakin Doğru gerilimin büyük bir problemi var uzak mesafelere iletim problemi doğru akımı kısa mesafelerde kullanırız lakin uzak mesafelere iletmek kullanmak mümkün değildir.Bu Doğru Gerilimin en büyük dezavantajıdır.Bu sebeple Elektrik enerjisini uzak mesafelere iletmek için Alternatif  akım ve gerilim kullanılır.

Alternatif Gerilim,Akım

Zamana göre yönü şiddeti değişen gerilime akıma alternatif gerilim alternatif akım denir.Alternatif gerilim N ve S Manyetik kutup çizgileri tarafından kesilen ,Manyetik alan içerisinde dairesel hareket eden bobin şeklinde iletkende,bobinin uzunluğuna, sarım sayısına ve sn deki dönüş sayısına  göre bir gerilim indüklemesi olur buna alternatif gerilim denir.Şekilde gösterirsek alternatif gerilimin ve akımın şekli aşağıdaki gibidir.

Alternatif gerilim
Alternatif gerilim

 

Alternatif gerilim
Alternatif gerilim

Frekans Nedir: Alternatif gerilim ve alternatif akımla birlikte bir kavramla daha tanışmak zorundayız frekans ,alternatif gerilimin,alternatif akımın olduğu her yerde frekans da muhakkak vardır .Frekans N ve S kutupları arasında manyetik alan içinde hareket eden bir bobinin sn de ki dönüş sayısıdır.Birimi hz dir buTürkiyede 50 Hz olarak kullanılır bazı ülkelerde frekans 60 hz olarak kullanılır . Bunun neden böyle olduğunu başka bir konuda anlatmak üzere şimdilik o konuya havale ediyoruz.

Elektrik Gerilimi : N ve S kutupları tarafından manyetik alan içinde hareket eden bir iletkende elektron endüklenir,nötr iletkeni ile arasında bir potansiyel fark oluşur  buna elektrik  gerilimi, iki uç arasındaki   potansiyel fark denir birimi volttur,volt metre ile ölçülür.

voltmetre devreye nasıl bağlanır
voltmetre devreye nasıl bağlanır

Elektrik Akımı : N ve S kutupları arasında olulşan manyetik alanda hareket eden iletkende bir gerilim endüklenir ,bu iletkenle nötr iletkeni arasına bir yük bağlarsak devreden bir akım geçer buna elektrik akımı denir birimi amperdir, değeri ampermetre ile ölçülür.

Alternatif-akım devresi
Alternatif-akım devresi